Lichen planus in de mond
Lichen planus is een aandoening waarbij er een soort ontsteking op de huid of op de slijmvliezen zit. Slijmvliezen zijn de zachte, vochtige bekleding aan de binnenkant van bijvoorbeeld de mond. In de mond ziet lichen planus er vaak uit als dunne, iets omhoog staande witte of grijswitte lijntjes.
Meestal zitten er meerdere plekjes, vaak aan beide kanten van de mond op dezelfde plaats. Het komt vooral voor op het slijmvlies van de wangen, maar soms ook op de lippen, tong of het tandvlees.
Lichen planus in de mond en in de huid
Soms merkt u zelf niet dat u lichen planus heeft. Vaak wordt het ontdekt door de tandarts tijdens een controle.
Sommige mensen hebben klachten zoals een ruw gevoel in de mond of een branderige pijn. De klachten kunnen komen en gaan: soms zijn ze weken of maanden aanwezig, en dan weer een tijdje niet. Pittig eten, citrusvruchten (zoals sinaasappel en citroen) en sommige dranken kunnen de klachten erger maken.
Ongeveer 2 tot 3 van de 100 mensen krijgt deze aandoening, meestal na het veertigste levensjaar. Het komt iets vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. Soms blijft lichen planus jarenlang of zelfs levenslang aanwezig. Het is niet besmettelijk.
Lichen planus kan ook op de huid voorkomen. Daar ziet het eruit als kleine, platte, rode bultjes die kunnen samenvoegen tot grotere plekken. Op de huid zit het vaak op polsen, onderbenen of voeten, maar het kan overal voorkomen. Huid- en mondafwijkingen kunnen tegelijk aanwezig zijn, maar soms zit het alleen in de mond.
Hoe ontstaat lichen planus?
De oorzaak is niet precies bekend. Soms lijkt het te komen door contact met bepaalde vullingen in tanden of kiezen, maar het vervangen van die vullingen helpt meestal niet.
Hoe wordt de diagnose vastgesteld?
Een tandarts of kaakchirurg kan vaak al zien dat het lichen planus is door ernaar te kijken.
Soms wordt er een klein stukje weefsel uit de mond weggehaald (een biopt) om onder de microscoop te onderzoeken. Zo kan de diagnose met meer zekerheid worden vastgesteld. Bloedonderzoek of allergietesten hebben bij deze aandoening geen nut.
Behandeling
Omdat de oorzaak niet bekend is, kan lichen planus niet echt genezen of voorkomen worden. Wel kunnen klachten worden verminderd. Dat kan met een zalf of een mondspoeling:
- Zalf: breng een paar keer per dag een beetje zalf aan met een vochtige vinger. Droog de plek in de mond eerst voorzichtig met een gaasje. Eet of drink daarna een half uur niet.
- Mondspoeling: gebruik dit volgens het recept en slik het niet door.
Als lichen planus op het tandvlees zit, gebruik dan een zachte tandenborstel.
De aandoening in de mond blijft meestal hetzelfde en verandert weinig in de loop van de tijd. Vaak blijft het lang aanwezig, in tegenstelling tot lichen planus op de huid, dat meestal binnen enkele jaren vanzelf weggaat.
Controle
Heel soms, bij minder dan 1 op de 100 mensen, kan lichen planus in de mond na lange tijd veranderen in mondkanker. Dit is zeldzaam, maar het is verstandig om uw mond één keer per jaar te laten controleren door uw tandarts of kaakchirurg.
Meer informatie
Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen, neemt u dan contact op met polikliniek Chirurgie op telefoonnummer 0485-84 53 35.