Uw omgeving en kanker
Uw partner en anderen in uw naaste omgeving hebben, net als u, tijd nodig om aan de nieuwe situatie te wennen. Ook dat gaat met verschillende emoties gepaard. Zij kunnen zich machteloos voelen als u verdriet of pijn heeft of moe bent. U kunt zich ook meer afhankelijk van hen voelen. Door samen over de emoties te praten, stelt u elkaar in staat het te uiten. Dit kan u dichter bij elkaar brengen en u kunt het verdriet samen delen.
Soms is het moeilijk om het verdriet te delen. Dan kan ondersteuning door anderen, vrienden/familie, maar ook door een professionele hulpverlener helpend zijn. Er zijn verschillende mogelijkheden waar u en uw naasten terecht kunnen voor ondersteuning bij de diagnose kanker. Bijvoorbeeld bij een (medisch) psycholoog, inloophuizen, Care For Cancer of bij de praktijkondersteuner bij de huisarts. Uw casemanager of verpleegkundig specialist kan u hier meer informatie over geven.
Kinderen
Als u de diagnose kanker heeft gekregen en u heeft kinderen, dan levert dat vaak een hoop vragen op. Vertelt u het de kinderen? En hoe of wanneer? Veel ouders willen hun kind beschermen tegen verdriet. Uw eerste reactie is misschien om te zwijgen over de ziekte. Toch is het verstandig om kinderen te vertellen wat er aan de hand is en ze bij de situatie te betrekken. Kinderen merken vaak op dat er iets aan de hand is of dat er veranderingen zijn. Het niet begrijpen ervan kan juist voor angst en onveiligheid zorgen, omdat ze zelf een verklaring gaan bedenken/fantaseren. Door uw kind erbij te betrekken, voelt het zich serieus genomen en een onderdeel van het gezin. Ook leert uw kind dat er ruimte is voor gevoelens en dat dit als gezin met elkaar gedeeld kan worden. Door het eerlijk te vertellen, voorkomt u dat uw kind het via iemand anders hoort door bijvoorbeeld flarden van een gesprek op te vangen of omdat iemand zich verspreekt.
Ieder kind is anders. Het ene kind wil alleen het hoognodige weten en het andere kind heeft meer informatie nodig. Ook speelt de leeftijd van uw kind een rol. Er is geen eenvoudig antwoord op de vraag wat je precies een kind moet vertellen. Belangrijk is dat u er een rustig moment voor kiest en voldoende informatie vertelt om onzekerheid te verminderen. Het kan helpen om stap voor stap te benoemen wat er gebeurt. Denk daarbij ook aan de praktische dingen in het normale leven van uw kind, zoals ’wie brengt mij nu naar school?’ Veel kinderen durven vragen niet te stellen, omdat ze bang zijn dat ouders er verdrietig van kunnen worden. Probeer tijdens gesprekken na te gaan hoe uw kind zich voelt en geef ruimte om vragen te stellen.
Uw arts, casemanager en verpleegkundig specialist kunnen u ondersteuning bieden en informatie verstrekken over dit onderwerp. Aan het eind van dit hoofdstuk vindt u ook verwijzingen naar websites en boeken die helpend kunnen zijn. In het Maasziekenhuis zijn er ook boeken aanwezig die u kunt lenen.
Werk en kanker
Werken kan houvast geven, maar soms is daar geen ruimte voor of voelt u zich te ziek. Belangrijk is om dit met uw behandeld arts, maar ook uw werkgever te bespreken. Ook is het verstandig om uw bedrijfsarts hierin te betrekken. Hij of zij kan advies geven in het gehele ziekteproces. Hoe u zich lichamelijk en emotioneel voelt, kan per periode en per dag verschillen. Voor veel mensen biedt werk sociale contacten, zingeving, afleiding, structuur in de dag en een inkomen. Als werken (tijdelijk) niet lukt, is het raadzaam om ritme in uw dag te brengen en andere dingen op te pakken voor sociale contacten en beweging.
Belangrijk is om met uw werkgever (en collega’s) in contact te blijven. Door af en toe langs te gaan voor een koffiemoment blijft u met elkaar betrokken en is de drempel om weer naar werk te gaan minder hoog. Ook kan de bedrijfsarts begeleiding bieden voor re-integratie na uw behandeling. Belangrijk is om dit stapsgewijs te doen. U kunt na de behandeling nog last hebben van lichamelijke beperkingen of psychische klachten.
Intimiteit, seksualiteit en kanker
Bekend is dat het hebben van kanker, de behandeling, de bijwerkingen, angst, depressie en een veranderend lichaamsbeeld een grote invloed hebben op de intimiteit en seksuele beleving. Problemen hiermee hebben vaak invloed op uzelf en op uw partner. Onder seksualiteit wordt lust, opwinding, seksuele wensen, gevoelens en verlangens verstaan. Intimiteit gaat meer over het gevoel van verbondenheid, het delen van gevoelens en gedachten, vertrouwen en tederheid.
Ondanks dat problemen op dit gebied zeer belastend kunnen zijn, ervaren veel mensen het als taboe om hierover te praten. Dit maakt het lastiger om veranderingen te accepteren of problemen op te lossen. Uit onderzoek blijkt juist dat ongeveer tweederde van alle patiënten behoefte heeft aan informatie over deze onderwerpen. Mocht u problemen ervaren, en/of behoefte hebben aan informatie dan kunnen uw arts, verpleegkundig specialist of casemanager u hierbij helpen. Ook kunnen zij u doorverwijzen naar bijvoorbeeld een seksuoloog of een bekkenfysiotherapeut.
Meer informatie
Werk en kanker
Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties (NFK)
Kenniscentrum werk & kanker
Re-turn
Stap
Gezin en kanker
Kanker en je gezin:
Praatpakketten om het gesprek met uw naasten te beginnen
Kanker Spoken
Intimiteit, seksualiteit en kanker
Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties (NFK)
Documentaire ‘2Doc: Privégesprekken’
In deze documentaire voeren 3 koppels openhartige gesprekken over hun relatie tijdens en na kanker. Ze vertellen over de gevolgen van kanker op hun relatie, op de intimiteit binnen die relatie en op de seksualiteit. Deze documentaire is terug te kijken via NPO start of www.human.nl.
Podcast
De Bespreekkamer. Deze is te beluisteren via Soundcloud, Spotify, ITu-nes of te downloaden via de podcast-app op uw telefoon.
Boeken
Lucas en de ziekte die kanker heet
S. Boonen, vanaf 3 jaar
Mama’s borst is ziek
H. de Jager, voor 3 tot 6 jaar
Radio-Robbie
B. van den Heuvel & M. Naafs-Wilstra, vanaf 4 jaar
PDF van dit boekje is op internet gratis beschikbaar
Grote boom is ziek
N. Slosse, vanaf 4 jaar
Chemo Kasper
H. Motzfeld, voor 4 tot 8 jaar
Dit boekje is ook verkrijgbaar in het Turks en Arabisch.
Lucas en de ziekte die kanker heet
S. Boonen, vanaf 6 jaar
Wanneer je moeder of vader kanker heeft
D. Verkaik & P. Boelen, van 6 tot 14 jaar
Het monster van mama
M. Mutsaers, vanaf 9 jaar
Het klokhuisboek over kanker
F. Rempt, vanaf 9 jaar